شما اینجا هستید: برگ نخستتصفیه پساب و بازگشت آب صنایعتصفیه پساب استخرهای پرورش ماهی

تصفیه پساب استخرهای پرورش ماهی

ماهی از جانداران مهره دار خون سردی است، که در آب زندگی کرده و توسط آبشش تنفس می کند، حرکت و تعادل آنها توسط باله ها، انجام می گیرد. پرورش ماهی از آسیا و مصر قدیم و یونان باستان و رم، نشأت می گیرد و اولین نوشته در مورد پرورش ماهی مربوط به آقای فن لی مربوط به 500 سال پیش از میلاد مسیح از چین به دست آمده است، که نمایانگر وجود پرورش ماهی کپور به شکل تجاری در چین است و سپس مارماهی در رم و تیلاپیلا در مصر از مصادیق تاریخ پرورش ماهی است که تاریخ آن به 2500 سال بر می گردد. احتمالا مصریها اولین کسانی بودند که پرورش ماهی را با تیلاپیلا را آغاز کردند.

پرورش ماهی به مجموعه عملیات آماده سازی استخر و آبگیری – ماهی دار کردن- تغذیه و نگهداری، با هدف تولید و استحصال ماهی جهت عرضه آن به بازار گفته می شود. و به مجموعه ایی از تاسیسات و تجهیزات و محیط های پرورشی مزرعه پرورش ماهی گفته می شود، که باهدف تولید ماهی مورد استفاده قرار می گیرد، که ممکن است آنها با ابعاد مختلف احداث گردد. همچنین محیط های پرورشی یا استخر ماهی به پیکره های محصور آبی اطلاق می شود، که دارای ورودی و خروجی قابل کنترل آب است.

استخرهای پرورش ماهی براساس اصول مهندسی طراحی و بهره برداری می شود، بدین جهت ساخت آنها شامل هیدروتکنیک خاص خود می باشد. اصولاً استخرها باید دور از منابع آلودگی احداث شود و راه دسترسی به جاده های اصلی را داشته باشد تا امکان تردد برای رساندن امکانات به آنها وجود داشته باشد. درصد گل رس موجود در زمین برای نگهداری آب باید در حد مطلوب باشد و این استخرها پس از کندن زمین توسط بیل مکانیکی باید از دیواره سازی خوبی برخوردار باشد تا آب از دیوارها به بیرون نفوذ نکند. تاج این دیواره ها باید طوری احداث شده باشد، که وسایل نقلیه بتواند روی آنها تردد نماید. آب و هوای منطقه به مدت شش ماه در سال باید متناسب پرورش ماهی اصلی باشد.

ماهیان پرورشی گرم آبی به آن دسته از ماهیانی گفته می شود، که در دامنه دمایی 16 تا 30 درجه سلیسیوس رشد می کنند و مهمترین گونه های رایج آن در ایران کپور ماهیان پرورشی است. همچنین ماهیان سردآبی به آن دسته از ماهیانی گفته می شود که در دامنه دمایی مطلوب 17-9 درجه سلسیوس رشد می کنند و گونه رایج آن در ایران قزل آلای رنگین کمان است.

روش متداول پرورش ماهی برای ماهیان گرم آبی نیمه متراکم (تولید5-3 تن ماهی در هکتار) و برای ماهیان سرد آبی روش متراکم (تولید 30-15 کیلو ماهی در متر مربع در هکتار) میباشد. برای ماهیان گرم آبی نیاز به هوای معتدل و گرم و برای ماهیان سردابی نیاز به هوای سرد برای حداقل شش ماه در سال می باشد. دور بودن از کارخانه ها و نهرهای آلوده از نکات حائز اهمیت می باشد. زیرا آب استخرها باید از رودخانه، نهر و یا چاه آب تأمین گردد و بنابراین دقت لازم برای سالم بودن آب مورد نیاز پیش از ساختن استخرهای پرورش ماهی برای تأمین آب آنها الزاماً باید از نظر شیمیایی، میکروبی و سموم مورد بررسی قرار گیرد.

با توجه به توضیحات ذکر شده به نظر می رسد، که مکان یابی برای ساخت استخر، تأمین آب و تکثیر پرورش ماهی امر مهمی است. درصد مناسب گل رس خاک، آب سالم، دمای مناسب محیط و دور بودن از آلودگی ها و دسترسی به جاده مناسب، همه از عوامل مهم مکان یابی و تأسیس استخرهای پرورش ماهی است.

ویژگیهای آب استخرهای پرورش ماهی های گرمابی و سردآبی

این ویژگی ها راهنمایی های لازم را برای داشتن آب مناسب، به منظور بهره برداری بهینه از تولید ماهی ارائه می کند.

- تعیین ویژگیهای آب مزارع پرورش ماهی

منبع تأمین آن آب شیرین شامل: چاه- رودخانه- تالاب- آب جاری و غیره، می باشد. منابع تأمین آب به شرح زیر است:

1- آبهای سطحی

آبهای سطحی در واقع همان آب جاری و یا ساکن در سطح زمین است. باید توجه داشت که، در مزارع پرورشی ماهیان گرم آبی، بیشتر از آب های سطحی، شامل: رودخانه ها و تالاب ها، استفاده می شود. همچنین در مزارع پرورش ماهیان سردآبی، عموماً از آب های سطحی شامل: چشمه سارها و بالادست رودخانه ها- نهرهای کوهستانی و... استفاده می شود.

2- آبهای زیر زمینی

آبهای زیرزمینی به آبی گفته می شود که در سنگها و رسوبات متشکله زمین انباشته شده و می توان آن را مورد استخراج قرار داد. توضیح اینکه، در مزارع پرورشی ماهیان گرم آبی، از آب زیرزمینی بیشتر به عنوان جبران کمبود آب و تبخیر آن، استفاده می گردد. همچنین، در مزارع پرورشی ماهیان سردآبی، از آب زیرزمینی گاهی به طور مستقیم به عنوان منبع تأمین آب و در صورت لزوم برای جبران کمبود آب، استفاده می گردد.

- ویژگیهای فیزیکی آب مزارع پرورش ماهی

منظور از ویژگیهای فیزیکی آب اندازه گیری دما و شفافیت آب شامل: دما (به سلسیوس) – کل مواد معلق و محلول TSS (Total Suspended Solids) و کل جامدات محلول در آب TDS (Total Dissolved Solids ) – شفافیت، بو، مزه رنگ است.

دمای آب برای پرورش ماهی یکی از فاکتورهای اساسی برای تغذیه- رشد و تکثیر ماهی، می باشد. شفافیت به میزان نفوذ نور در آب (عمق دید) گفته می شود. افزایش شفافیت در مزارع سرد آبی مناسب تر بوده و در مزارع گرم آبی شاخص باروری تعیین کننده میزان کوددهی می باشد.

- ویژگیهای شیمیایی آب مزارع پرورش ماهی

منظور از ویژگیهای شیمیایی آب اندازه گیری مواد شیمیایی موجود در آب شامل: اکسیژن محلول و دی اکسید کربن قلیانیت – سختی کل – فسفات – نیترات – نیتریت – آمونیاک (N-NH3) هیدروژن سولفوره (H2S) و فلزات سنگین شامل آهن کل- مس – روی – جیوه – کادمیم و ترکیبات نفتی شامل پلی کربوهیدارت بی فنیل (PCBs) و کلر است.

به دلیل آنکه ماهیان سرد آبی نیاز به اکسیژن بیشتری برای تنفس دارند، بنابراین به کل جامدات محلول در آب یا TDS، حساسیت بیشتری دارند. درصد اشباع اکسیژن، قابلیت انحلال اکسیژن در دما و فشار جو معین در آب است که یک ویژگی مهم به شمار می رود. زیرا، اکسیژن محلول در آب، برای حیات، رشد و افزایش تولید ماهی الزامی بوده و ماهیان سرد آبی نسبت به ماهیان گرم آبی به کمبود اکسیژن حساستر می باشند.

- ویژگی های فیزیکی و شیمیایی آب مزارع پرورش ماهی

منظور از ویژگی های فیزیکی و شیمیایی آب اندازه گیری pH و هدایت الکتریکی (EC) آب است. pH بیانگر قدرت یونی هیدروژنی در آب است و به میزان اسیدیته آب گفته می شود، و در دامنه مناسب تأثیرات زیادی در افزایش تولیدات اولیه و باروری آب و رشد و سلامتی ماهی دارد. در محیط های گرم آبی نوسانات و تغییرات pH به دلیل عوامل طبیعی (نور- دما- فتوسنتز) و عملیات پرورشی (کوددهی- آهک پاشی – دارو و غیره)، متغیر است و نوسانات pH در دراز مدت، اثر منفی بر رشد و تغذیه ماهیان پرورشی دارد.

قابلیت یک محلول برای هدایت جریان الکتریکی را هدایت الکتریکی (EC) می نامند و معمولاً بر اساس میکروزیمنس بر سانتی منر و بیانگر غلظت یون های موجود در محلول می باشد. عبور جریان الکتریکی از یک محلول به جامدات محلول غیر آلی در آن مرتبط است، که شامل آنیون ها مانند: کلرید، سولفات، فسفات، و کاتیون ها مانند: سدیم، کلسیم، منیزیم، آهن و... است. همچنین شوری و EC طبق فرمول زیر باهم مرتبط می باشند:

(شوری) Salinity (ppt) = EC + 10.7688 / 2240.61

- ویژگی های آب دریا و اقیانوسها

ویژگی های زیستی و تعیین باروری آب از این ویژگی ها خارج است. شاخص های زیستی شامل: زی شناوران گیاهی و جانوری – گیاهان آبزی – جلبکها – کف زیان – باکتریها (اتوتروف ها، هتروتروف ها و ساپروفیت ها) است.

این ویژگی ها برای آب مزارع پرورش ماهی پرواری (گرمابی و سردابی) در زمینه انواع گونه های رایج ماهیهای گرمابی نظیر کپور، آمور، فیتوفاگ و... و سرد آبی نظیر قزل آلا در کشور کاربرد دارد.

جدول استاندارد آب استخر پرورش ماهی برای گونه های رایج ماهیان پرورشی جدول زیر بیانگر خواص استاندارد آب استخر ماهی است.

ویژگی های فیزیکی و شیمیایی آب محیط های پرورشی ماهیان گرم آبی و سرد آبی
ردیف شاخص دامنه مناسب ملاحظات
ماهیان گرم آبی ماهیان سرد آبی
1 دما 16-30 درجه سلسیوس 9-17 درجه سلسیوس ترجیحاً28-20 درجه سلسیوس برای ماهیان گرم آبی ترجیحاً 16-12 درجه سلسیوس برای ماهیان سرد آبی
2 اکسیژن 2-9 میلی گرم در لیتر 6-12 میلی گرم در لیتر ترجیحاً حداقل درصد اشباع اکسیژن 70 درصد برای ماهیان سرد آبی می باشد.
3 دی اکسید کربن (CO2) 20 میلی گرم در لیتر > 15 میلی گرم در لیتر ترجیحاً برای ماهیان سرد آبی مقدار آن کمتر باشد.
4 PH 9/5 – 6/5 8 – 6/5 ترجیحاً 8/5 – 6/5 برای ماهیان گرم آبی
5 شفافیت (عمق دید) 35 – 15 سانتیمتر - برای ماهیان سرد آبی آب باید شفاف باشد.
6 کل مواد محلول در آب (TDs) - 200 > میلی گرم در لیتر برای ماهیان گرم آبی منبعی وجود ندارد.
7 هدایت الکتریکی (EC) > 8000 میکروموس - ترجیحاً کمتر از 3000 برای ماهیان گرم آبی
8 TSS کل مواد معلق در آب - 80 > میلی گرم در لیتر برای ماهیان گرم آبی منبعی وجود ندارد.
9 قلیانیت کل 75 < میلی گرم در لیتر 20 < میلی گرم در لیتر برای ماهیان گرم آبی ترجیحاً بین 200 – 150 میلی گرم در لیتر است. (این محاسبه بر اساس میزان کربنات کلسیم است.)
10 سختی کل 400 400 > میلی گرم در لیتر -
11 نیتریت > 0/2 میلی گرم در لیتر > 0/02 ترجیحاً برای ماهیان گرم آبی کمتر از 0/1 میلی گرم در لیتر بر اساس N-NO2 محاسبه می شود.
12 نیترات 5 – 2 میلی گرم در لیتر - ترجیحاً کمتر از 2 میلی گرم در لیتر
13 آمونیاک N-NH3 0/2 میلی گرم در لیتر 0/01 میلی گرم در لیتر -
14 ارنوفسفات 0/2 – 0/5 میلی گرم در لیتر - -
15 هیدروژن سولفوره > 002/0 میلی گرم در لیتر صفر ترجیحاً باید صفر باشد.
16 آهن کل > 0/9 میلی گرم در لیتر > 0/2 میلی گرم در لیتر -
17 مس 0/005 – 0/1 0/005 – 0/1 میلی گرم در لیتر ترجیحاً مقدار حد مجاز مس بستگی به سختی آب دارد در سختی 10 مساوی 500/0 در سختی 50 مساوی 0/22 و در سختی 100 مساوی 0/04 و در سختی 300 مساوی 0/122 می باشد.
18 روی 0/03 – 2 میلی گرم در لیتر 0/03 – 0/5 میلی گرم در لیتر مقدار مجاز روی بستگی به سختی آب دارد و برای سرد آبی در سختی 10 مساوی 0/03 و برای سختی 50 مساوی 0/2 برای سختی 100 مساوی 0/3 و برای سختی 500 مساوی 0/5 می باشد. مقدار مجاز روی برای ماهیان گرم آبی در سختی 10 مساوی 0/3 در سختی 50 مساوی 0/7 و در سختی 500 مساوی 2 می باشد.
19 کلر > 0/02 > 0/02 میلی گرم در لیتر -
20 جیوه 0/25 میلی گرم در لیتر 0/05 میلی گرم -
21 کادمیوم 0/004 – 0/012 میلی گرم در لیتر 0/4 – 3 میکرو گرم در لیتر بستگی به قلیانیت آب دارد. در قلیانیت بیشتر از 100 برای ماهیان سرد آبی مساوی 3 میکرو گرم در لیتر و برای قلیانیت کمتر از 100 مساوی 0/4 میکروگرم در لیتر
22 FCB - 0/5 میکرو گرم بر لیتر برای ماهیان گرم آبی در آب سبک 0/004 میلی گرم در لیتر (4 میکرو گرم در لیتر) و در آب سنگین 12 درصد میلی گرم در لیتر (بیش از 100 میکرو گرم بر لیتر)
یادآوری 1- هنگام نمونه برداری از آب برای اندازه گیری شاخص های فوق، ذکر تاریخ – زمان و وضعیت شرایط جوی الزامی است – نمونه برداری نباید در شرایط نامطلوب جوی و زمانی، انجام گیرد.
یادآوری 2- پیشنهاد می شود، در بخش نمونه برداری و تهیه گزارش نمونه برداری به استاندارد ملی ایران سال 1383 مشروحه در بند (3-5) مراجعه شود.

سایر تجهیزات تصفیه فاضلاب

سایر مواد شیمیایی موجود

شرکت ابنیه پایدار سبز

آدرس:

تهران، بلوار میرداماد، میدان مادر، خیابان شاه نظری،کوچه دوم، پلاک 35، واحد 4 - طبقه دوم

تلفن:

22227849
22261233
26423930

فکس:

22264993
26423668

کد پستی:

1547936515