تصفیه پساب صنایع چرم

تصفیه پساب صنعت چرم سازی

1 _ عملیات پیش دباغی
خیساندن پوست هاي نمک زده در اب به مدت یک شب براي جدا کردن خون . مدفوع .نمک . پروتیین هاي محلول در اب و اب نمک . پوست نیز در این مرحله رطوبت از دست رفته خود را طی مرحله نگهداري باز می یابد.
الف _ مو زدایی و اهک زنی : زدودن کامل تمامی موها توسط سولفید سدیم و اهک زنی به منظور باز کردن ساختمان پیوندي کلاژن‌هاي پوست.
ب _ برش . لش زنی . ورقه کردن پوست : در این مرحله به صورت مکانیکی بافت‌هاي زاید از سطح درونی پوست جدا می شوند سپس پوست را به دو لایه برش می دهند . لایه فوقانی (رویه) دو سوم ضخامت پوست را دارد و لایه زیرین (لش) یک سوم ضخامت پوست را دارد که لایه فوقانی مرغوب تر می باشد.
پ _ اهک زدایی و انزیم زنی : جهت رفع اهک از یک اسید ضعیف مانند اسید لاکتیک به همراه یک ماده شیمیایی با پایه انزیمی استفاده می شود که اضافه کردن این انزیم جهت زدودن بازمانده مو و تجزیه پروتئین ها است.
ت _ اسید زنی : در این قسمت از محلول هاي نمک و اسید سولفوریک براي ایجاد اسیدیته لازم در پوست به منظور پیشگیري از ترسیب نمک هاي کروم روي الیاف پوست استفاده می شود.
2_ عملیات دباغی:
اصولا دباغی به دو شکل انجام می شود 1- دباغی گیاهی 2- دباغی با کروم
3_ عملیات تکمیلی :
الف_ پرسکاري : حذف رطوبت پوست بوسیله تحت پرس و فشار قرار دادن پوست
ب _ تراشیدن : جهت بدست اوردن پوستی صاف تر
پ _ رنگ امیزي : به کمک روغنهاي امولسیونی و در بعضی موارد انجام دباغی ثانویه به کمک تانن هاي مصنوعی (سینتان ها و عصاره هاي دباغی)
ت _ خشک کردن و برشکاري نهایی
ث _ پوشش دادن سطح پوست و پرداخت نهایی

میزان مصرف آب در صنعت چرم:

آب یک وسیله مهم در ساخت چرم است. تقریباً تمام عملیات واحد چرم سازی از آب به عنوان محیط پردازش استفاده می کند. نزدیک به 40-45 لیتر آب به ازای هر کیلوگرم پوست خام یا پوست توسط دباغی ها برای پردازش چرم های تمام شده استفاده می شود. تخمین زده می شود که سالانه ۱۰۰ تا ۱۲۰ میلیون فوت مربع چرم در کشور تولید می شود. چنین حجم عظیمی از آب که در فرآوری چرم استفاده می شود، دو مشکل ایجاد می کند، یعنی در دسترس بودن آب به مقدار مورد نیاز و تصفیه پساب های تولید شده, از آنجایی که تقریباً کل مقدار آب مورد استفاده در فرآوری به عنوان پساب خارج می شود. جدای از بار آلودگی، مقادیر عظیم پساب نیاز به سرمایه گذاری زیادی در تصفیه خانه های پساب دارد.

میزان مصرف آب در صنعت چرم در برخی کشورهای دیگر

میزان تولید فاضلاب در صنعت چرم:

منشاء زایدات اصلی در صنایع چرم‌سازی عبارتند از: پوز زدایی، آبکش و خیساندن، آهک زدایی، شستشوی پوست خام؛ که از خصوصیات الی این زایدات می توان به مواد جامد بالا، سختی زیاد، حضور نمک زیاد، سولفید ها و کروم، pH قلیایی، آهک ترسیب یافته و BOD زیاد اشاره کرد.
به طور کلی میزان پساب تولیدی ناشی از هر کیلوگرم پوست تر نمکی، بین ۴۰ تا ۱۰۰ لیتر است.

تصفیه آب در صنعت چرم:

آب ورودی به یک کارخانه تولید چرم معمولاً باید تحت فرآیندهای تصفیه قرار گیرد تا استانداردهای کیفی مورد نیاز برای کاربردهای مختلف در داخل تأسیسات را برآورده کند. تصفیه آب در صنعت چرم‌سازی برای اطمینان از عملکرد مناسب تجهیزات، جلوگیری از خوردگی و حفظ کیفیت محصول بسیار مهم است. روش‌های تصفیه ممکن است بسته به نیازها و شرایط خاص هر کارخانه متفاوت باشد، اما در اینجا چند تکنیک رایج مورد استفاده در صنعت آورده شده است:
آشغال‌گیری، فیلتراسیون، انعقاد و لخته سازی، ته نشینی، گندزدایی، تنظیم pH

توجه به این نکته حائز اهمیت است که فرآیندهای تصفیه مورد استفاده در کارخانه های چرم‌سازی می تواند بر اساس عواملی مانند کیفیت منبع آب ورودی، مقررات محلی و نیازهای خاص فرآیندهای تولید متفاوت باشد. هر کارخانه ممکن است ترکیبی از این تکنیک های تصفیه یا روش های اضافی را اتخاذ کند تا اطمینان حاصل شود که آب استانداردهای لازم را برای استفاده مورد نظر خود دارد.

جدول ۲- کیفیت آب مورد نیاز برای فرآیند های صنایع نساجی و چرم سازی( بر حسب میلی گرم بر لیتر)

تصفیه فاضلاب در صنعت چرم‌سازی:
مراحل تصفیه مقدماتی فاضلاب و پساب به ترتیب زیر می باشد:
• آشغالگیری
• دانه گیری
• شناورسازی
• متعادل کردن کیفیت و جریان
• تنظیم pH
• ته نشینی ساده یا شیمیایی
با توجه به مواد گوناگونی که در پساب دباغی وجود دارد، روش های تصفیه ثانویه و پیشرفته معمول برای تصفیه پساب صنایع چرم سازی به صورت زیر است:
جذب، لخته سازی و انعقاد، تصفیه بیولوژیکی، فیلتراسیون غشایی، فرآیندهای اکسیداسیون پیشرفته، به ویژه تصفیه الکتروشیمیایی.

نسبت روش های مختلف تصفیه پساب چرم سازی (بر اساس پژوهش های ۲۰ سال اخیر)

فلوچارت خلاصه تصفیه بیولوژیکی پساب صنایع چرمسازی